'తెలుగు....

—పదాలు'

‘చొళ్ళెము’ అనే పదం యెప్పుడైనా విన్నారా? చదివారా? అర్థం యేమిటో తెలుసా? —స్త్రీలు చుట్టుకొనే ముడి, సిగ, కొప్పు అని! నౌఖర్లూ, చాకర్లూ అంటారు—మరి నౌఖరు అనే మాట హిందీలోని నౌఖరీ నించి వచ్చింది! దీనికి చాకర్లూ కలిపి, ద్వంద్వ పదం తయారు చేశారు మన పెద్దలు!—ఇంతకీ చాకర్లు అంటే యెవరు? ఇంకెవరు—చాకలి వారు, రజకులు! ‘బంట్రోతు’ అంటే అది ఇంగ్లీషు పదం అనుకుంటారు! కానీ ఇది అచ్చమైన తెలుగు పదం—‘బంటు + రౌతు’—సమాచారాన్ని అందించడానికి గుర్రం మీద వెళ్ళే (రౌతు) బంటు (సిపాయి) అని అర్థం! దీనికి మరో తెలుగు పదం జోడించి, ‘డవాలు’/’డవాలా’ బంట్రోతు ని చేశారు! పాశ్చాత్య భాషలో ‘డఫాలు’ ని, అది ధరించే వాడిని ‘డఫేదారు’ అనేవారు—హిందీ లో. ఆదే మాటని తెలుగీకరించి డవాల్ అన్నారు! ఇప్పటికీ, రెవెన్యూ శాఖలో కలెక్టర్ల దగ్గరా, తహశీల్దారు ల వద్దా వుండే ఈ బంట్రోతులకే ‘ఫుల్ పవర్స్ ‘! ఈ బంట్రోతునే ‘బిళ్ళ బంట్రోతు’ అని కూడా అంటారు—డవాల్ మీద అందరికీ కనిపించేలాగ ఓ ఇత్తడి బిళ్ళ తగిలించి వుంటుంది—తన పేరు, వుద్యోగం వగైర వివరాలతో! అసలు తెలుగులో మూడువంతులకి పైగా సంస్కృత పదాలే కదా? ఆ పదాలని మన విభక్తి ప్రత్యయాలు చేర్చి, తెలుగీకరించుకున్నాము! ఉదాహరణకి ‘రామ:’ = ‘రాముడు’ మరి ఇలాగే అన్యభాషా పదాలెన్నో అన్ని భాషల్లోంచీ తెలుగీకరించబడ్డాయి! రోడ్ = ‘రోడ్డు’, లైట్ = ‘లైటు’; రెయిల్ = ‘రైలు’ ఇలాగ! మరి వీటిని మాట్లాడితే అది తెలుగు కాదంటే యెలాగ? ఇంకా ‘ప్రాంశరీ నోటు’, ‘నగదు’, ‘నకలు’ ‘దఖలు’ ఇలాంటివెన్నో! అలాగే మన తెలుగు పదాల్ని ఇంగ్లీషు కూడాస్వీకరించింది కదా—పందికొక్కు = ‘బేండికూట్’—ఇలాగ! ఇంకా కొత్తపదాలు వాడుకలో ప్రవేశ పెట్టబడ్డాయి—రైల్వే సిగ్నల్ కి మనవాళ్ళు వాడే మాట—సింపుల్ గా ‘రెక్క’ అని! దీనికి—ధూమశకట ఆగమన నిర్గమన నిర్దేశక స్వయంచాలిత సూచిక—అనడం అంత అవసరమా? మన మీడియా మరీను—మన తెలుగు భాష దినమో, సంవత్సరమో వస్తే, ‘ఐదు నిమిషాలు పూర్తిగా తెలుగులో మాట్లాడండి’ అని మైక్ ముందు పెట్టి, వాళ్ళు కష్టపడి తెలుగులోనే మాట్లాడుతూ మధ్యలో ‘రోడ్డు’ అనో, ‘బస్సు’ అనో అనగానే, మైక్ లాగేసుకుని ‘అదిగో ఇంగ్లీషు…..’ అనేస్తారు! ఈనాడు వార్తా పత్రిక ఈ విషయం లో కొంత కృషి చేస్తోంది—కానీ, వాళ్ళు ఇంకోరకం తెలుగు ని ప్రవేశ పెడుతున్నారు! ఫైలు = దస్త్రం, కాంట్రాక్టర్ = గుత్తేదారు—ఇలాగ! ‘దస్త్రం' అంటే, ఒక వస్త్రం లో చుట్టి ముడి వేయబడ్డ లెఖ్ఖల పుస్తకాలు! గ్రామం తాలూకు పన్నులూ, ఖర్చులూ అన్నీ వ్రాశి, తాలుకాఫీసు లో ‘జమాబందీ’ కి దస్త్రాలని తీసుకెళ్ళేవారు—కరణాలు, మునసబులూ! వ్యాపారాలు చేసుకొనేవాళ్ళు వాళ్ళ వాళ్ళ ఆచారాలని బట్టి ఊగాది రోజునో, దీపావళి రోజునో, యేప్రిల్ ఒకటినో—కొత్త దస్త్రాలు తెరుస్తారు! మరి ఫైలు కి సరైన పదం? ‘కూర్పు’, లేదా ‘గుప్పెన’—ఫైలింగ్ అంటే కొన్ని కాగితాలని ఓ క్రమ పద్ధతిలో కూర్చడమే కదా? మరి ఒక దారానికి కొన్ని పూసలు ‘గుప్పితే’ (అంటే గుచ్చడం, కూర్చడం) అది ‘గుప్పెన’! కాంట్రాక్ట్ ని తెలుగులో ‘గుత్త’ అంటారు. గుత్తకు తీసుకున్న వాళ్ళు ‘గుత్తదారులు’! మరి గుత్తేదారులు యెక్కడనించి వచ్చారు? ‘శషభిషలు’ లేకుండ, చక్కని తెలుగు మాట్లాడవచ్చు! తెలుగు రాని వాళ్ళు ‘వెల్ ‘ అనో, మధ్యలో ‘ఆ….’ అనో అన్నట్టు మనం అనకుండా వుంటే చాలు! ప్రతీదానికి ‘ఐ ఫీల్ గ్రేట్’ అనో, ‘ఐ కాంట్ ఎక్స్ ప్రెస్’ అనో అనకుండా చూసుకుంటే చాలు! గరికపాటి నరసిం హా రావు కూడా, తన భాషణం ముగించి, ‘తెలుగులోనే మాట్లాడదాం’ అని ముగిస్తారు! కాని, తన భాషణం లో అప్పుడప్పుడు ఇంగ్లీషు పదాలు వాడతారు—మనకి ఇంకా బాగా అర్థమవడానికి! అలాగే ఎస్ పీ బాల సుబ్రహ్మణ్యం కూడా, తన కర్యక్రమాలని పూర్తిగా తెలుగులోనే జరిపిస్తారు—అప్పుడప్పుడు ఒకటో రెండో ఇంగ్లీషు/హిందీ మాటలతో! ఆయన కూడా, పోటీ (కాంపిటీషన్) కి ‘స్పర్ధ’ ఇలా కొన్ని వాడుతుంటారు! ఇక మన దూరదర్శన్ లో తెలుగు పండితులూ, కవులూ చక్కటి తెలుగులోనే మాట్లాడడం లేదూ?—ఆవృత్తి మొదలైన మాటలతో! మనకి కావలసింది ముఖ్యం గా గాఢమైన సంకల్పం! అంతే!

కలిసొచ్చే కాలానికి….

…..నడిచొచ్చిన ‘పొన్నాల’!

జాం జాం అంటూ సాగిపోయే హైద్రాబాదు ట్రాఫిక్, కొన్ని గంటల పాటు 'జాం ' అయ్యి ఆగిపోయిందట—కొత్త మంత్రివర్గ ప్రమాణస్వీకారం పేరు చెప్పుకొని! పోలీసులేం చేస్తారు పాపం! వాళ్ళకొచ్చిన ఆదేశాల ప్రకారం, సాయంత్రం 4 గంటలనించే ట్రాఫిక్ నియంత్రణ మొదలెట్టారు! {ఆదేశాలిచ్చింది మన ‘వుంతా’ (అంటే తీతా కి వ్యతిరేకం—అనగా తీసేసిన తాసిల్దారు కి వ్యతిరేకం—వుంచేసిన తాసిల్దారు అని)—అంటే మన యెదవ......సారీ! యాదవ్ నా మజాకా అని} కొన్ని కిలోమీటర్ల పొడవునా, కొన్ని వేల వాహనాలు నిలిచిపోవడంవల్ల, పాపం పొన్నాల, తన కారు దిగి, నడుచుకుంటూ వెళితేగానీ, ప్రమాణ స్వీకారం చేరుకోలేకపోయారట! కొంతమంది సైకిళ్ళమీదా, ఇంకొంతమంది మోబైక్ లు/స్కూటర్ల మీదా పరిగెట్టారట! ఇక మన బొచ్చె, బాలినేని, టైముకి చేరలేకనేపోయారట! వీళ్ళ సంగతి యెలాగున్నా, వోటేసిన, వెయ్యని సామాన్య ప్రజానీకానికి ఈ ఇక్కట్లేమిటి—కొత్త ప్రజా ప్రభుత్వం పేరు చెప్పుకొని! తుంటె మీద కొడితే, పళ్ళు రాలడమంటే ఇదేనేమో! ఇంతకీ, ఈ పాపం యెవరిదంటారు?—ఆఖరు నిమిషం వరకూ యెవరికి మంత్రి పదవులు ఇస్తున్నాడో ప్రకటించని మన రాశ్శేఖరుది కాదూ? దీన్ని నివారించలేమా? కొసమెరుపేమిటంటే, రాత్రి 9 గంటలైనా, ట్రాఫిక్ సమస్య పరిష్కారం కాలేదట! అదండీ!

ప్రేమ

ప్రేమ

‘ప్రేమ ప్రేమిస్తుంది……’ ‘ప్రేమ ప్రేమను ప్రేమిస్తుంది……’ ‘ప్రేమించిన ప్రేమ తనను ప్రేమించిన ప్రేమను ప్రేమిస్తుంది…….’ ‘ప్రేమను ప్రేమించిన ప్రేమ, ప్రేమచే ప్రేమించబడిన ప్రేమను ప్రేమిస్తుంది…….’ ‘రాజు రాణిని ప్రేమిస్తాడు…….మహిషం మహిషిని ప్రేమిస్తుంది………’ ………………శ్రీ శ్రీ (మరి ప్రేమ లేకపోతే……ఈ సృష్ఠే లేదు కదా?)

శ్రీ శ్రీ

శ్రీ శ్రీ శతజయంతి

ఇప్పటి పరిస్థితుల్లో ఆయన ‘రిలవెన్స్’? ఆయన ప్రేమ పాటలు—‘కిరణాలలోనేగా—సరోజం కిలకిల నవ్వేదీ’ ‘ఖుషీ ఖుషీగా నవ్వుతూ—ఓహో చెలియా నీవు కూడ ఓ పెళ్ళి పల్లకీ చూసుకో! ……….నే వెళితే మరి నీవో? మజునూవవుతావూ!’ ‘మనసున మనసై, బ్రతుకున బ్రతుకై………’

గెలుతు

“గెలుతు షాభ”

(తెలుగు భాష) “రీము మేయి సేచునుత్తారు?” (మీరు యేమి చేస్తున్నారు?) “నయ్యం నిత్తారా?” (అన్నం తిన్నారా?) “పేరు లకుమ్మాదు!” (రేపు కలుద్దాము) “కిం యా మేటియి గంతసులు?” (ఇంకా యేమిటి సంగతులు?)

“లుగుతె”

“లుగుతె” షభా! “రుమూసుకున్నినో, డుక్కోప!” “న్నన్నయ్యాచి! ద్దన్నాయ్యాపె!” “మిచేస్తున్నారుయే?” ఇదో కోడ్ తెలుగు భాష! ప్రాక్టీసు చెయ్యండి!

కొంతమంది

(తె)‘లంగా’(ణా) వాదులు

తొలి విడత పోలింగు ముగిసింది—తెలంగాణాలో హస్తం తిరగబడిందంటున్నారు. అందుకే రాజశేఖర రెడ్డి ‘ప్రాంతీయ విభేదాలని’ రెచ్చగొట్టడానికి పూనుకున్నాడనీ అంటున్నారు! నిజంగా తెలంగాణా ఇస్తే మంచిదా, రాష్ట్రం మూడుగానో, నాలుగ్గానో విడిపోతే మంచిదా—అన్న విషయం పక్కన పెడితే, అసలు గొడవంతా ఈ ‘లంగా’ వాదులతోనే వస్తోంది…..యెప్పుడు వచ్చినా! అంతా సవ్యంగా జరుగుతున్నప్పుడు, ఓ (దుర్)రాజ(కీయ) శేఖర రెడ్డి ప్రవేశిస్తాడు. తెలంగాణా మంత్రులూ, ఎంపీలతో సంతకాలు పెట్టించి, ప్రత్యేక తెలంగాణా కావాలని అధిష్టానానికి పంపిస్తాడు. వాడి వ్యక్తిగత కారణాలతో వేరే కుంపటి పెట్టుకున్న కేసీఆర్ ని రెచ్చగొట్టి, పొత్తు పెట్టుకొని, యెన్నికల్లో గెలిచి, తెప్ప తగలేసి, ‘యేకాభిప్రాయం’…….ఇంకా మాట్లాడితే 6 కోట్ల మంది యేకాభిప్రాయం’ అన్నాడు. ఇప్పుడు మూడు ప్రాంతాలూ ఆరు యెడారులుగా మారతాయని హెచ్చరిస్తున్నాడు! నాయకుల మీద చెప్పులు వేయించిందీ, ముఖ్య మంత్రిని దించడానికి హైదరాబులో మత కలహాలు రేపిందీ యెవరూ—అన్నది ‘వేయి రామ మాడల’ ప్రశ్న! ఓ పక్కన అసలు తెలంగాణా ‘ఉద్యమం’ యేదీ? హోల్ ఆంధ్రాయే కాదు—భారద్దేశం మొత్తంలో—ఇంకా మాట్లాడితే ప్రపంచంలో యే ఉద్యమం నడిచినా, దానికి వెన్నెముక—యువతరం! అంటే విద్యార్ధులతో, మహిళలతో కలుపుకుని! శ్రీలంకలో ఎల్ టీ టీ యీ ఈ రోజు మట్టి కరుస్తోందంటే కారణం—యువత వికర్షితులు అవడంవల్లే! యెందుకు జరుగుతోందిలా? యువతమాట—‘పెద్దవాళ్ళున్నారుగా…..చూసుకోడానికి!’ అని. ఇంకా—నేనూ, నా ర్యాంక్, నా కెరీర్, నా పెళ్ళీ, నా ఇల్లూ, నా పిల్లలూ, భవిష్యత్తూ, వీటన్నింటి తరవాత……..తరవాతే……ఇంకేదైనా! అందుకే రాజ్యమేలుతున్నది—డెభ్భై యేళ్ళూ, ఎనభై యేళ్ళూ దాటిన వాళ్ళూ. “కొంతమంది కుర్రవాళ్ళు పుట్టుకతో వృద్ధులు” అన్నట్టు, ఈ లంగా గాళ్ళని ఓ పట్టు పట్టాలంటే కావలసినది……. “పావన నవజీవన బృందావన నిర్మాతలు” కదా!